[Người Nuôi Tôm] – Với tiềm năng lớn về bức xạ mặt trời và nhu cầu điện ngày càng tăng trong sản xuất, sinh hoạt, Cà Mau đang đẩy mạnh tìm kiếm các giải pháp thúc đẩy phát triển điện mặt trời mái nhà. Dù toàn tỉnh đã có hơn 3.300 hệ thống được đưa vào vận hành, nhiều rào cản về thủ tục, cơ chế và tiếp cận chính sách vẫn cần được tháo gỡ để khai thác hiệu quả nguồn năng lượng tái tạo này.

 

Điện mặt trời mái nhà được xem là hướng đi chiến lược

Ngày 16/7, Sở Công Thương tỉnh Cà Mau phối hợp với Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Phát triển điện mặt trời mái nhà tại Cà Mau – thực trạng và giải pháp”. Sự kiện thu hút sự tham gia của các chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp, hợp tác xã cùng đại diện nhiều sở, ngành địa phương nhằm đánh giá thực trạng và đề xuất hướng phát triển phù hợp cho lĩnh vực năng lượng tái tạo trên địa bàn tỉnh.

Cà Mau đang đẩy mạnh tìm kiếm các giải pháp thúc đẩy phát triển điện mặt trời 

 

Thực tế cho thấy phong trào đầu tư điện mặt trời mái nhà đã có những bước phát triển đáng kể trong những năm gần đây. Đến giữa năm 2026, toàn tỉnh Cà Mau có hơn 3.300 hệ thống điện mặt trời mái nhà đã đưa vào vận hành với tổng công suất lắp đặt gần 343 MWp. Nguồn điện này không chỉ góp phần giảm áp lực cho lưới điện quốc gia mà còn giúp các hộ sử dụng điện chủ động hơn trong sản xuất và sinh hoạt.

Theo các chuyên gia, việc phát triển điện mặt trời mái nhà phù hợp với định hướng chuyển dịch năng lượng xanh, giảm phát thải khí nhà kính và thực hiện cam kết phát triển bền vững của Việt Nam trong giai đoạn tới.

 

Tiềm năng lớn nhưng chưa phát huy hết dư địa phát triển

Mặc dù số lượng hệ thống lắp đặt khá lớn, kết quả đạt được vẫn chưa tương xứng với tiềm năng thực tế của địa phương. Một trong những điểm đáng chú ý là số dự án hoàn thiện đầy đủ thủ tục pháp lý còn khá hạn chế.

Theo thống kê được công bố tại hội thảo, hiện toàn tỉnh mới chỉ có 5 chủ đầu tư được cấp giấy chứng nhận phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ với tổng công suất khoảng 9,2 MWp. Điều này phản ánh thực tế rằng nhiều hệ thống đã được đầu tư nhưng vẫn gặp khó khăn trong quá trình hoàn thiện hồ sơ, thủ tục theo quy định.

Các đại biểu cho rằng những thay đổi về cơ chế, chính sách trong thời gian qua dù tạo hành lang pháp lý cho lĩnh vực năng lượng tái tạo nhưng vẫn còn nhiều nội dung khiến người dân và doanh nghiệp lúng túng khi triển khai. Không ít nhà đầu tư nhỏ lẻ gặp khó khăn trong việc tiếp cận thông tin, thực hiện thủ tục đăng ký hoặc đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật liên quan.

Bên cạnh đó, chi phí đầu tư ban đầu vẫn là rào cản đáng kể đối với nhiều hộ dân, hợp tác xã và doanh nghiệp vừa và nhỏ. Dù hiệu quả kinh tế được đánh giá tích cực trong dài hạn, việc huy động nguồn vốn để lắp đặt hệ thống điện mặt trời vẫn là bài toán không dễ giải quyết.

 

Tìm giải pháp để thúc đẩy mô hình điện mặt trời mái nhà phát triển bền vững

Tại hội thảo, nhiều ý kiến đề xuất cần đẩy mạnh công tác hướng dẫn, hỗ trợ người dân và doanh nghiệp tiếp cận các quy định mới về điện mặt trời mái nhà. Đồng thời, các cơ quan chức năng cần tiếp tục rà soát những bất cập phát sinh trong thực tế để kiến nghị điều chỉnh phù hợp.

Một số chuyên gia cho rằng việc xây dựng cơ chế tín dụng ưu đãi hoặc các gói hỗ trợ tài chính sẽ giúp gia tăng sức hấp dẫn của các dự án điện mặt trời mái nhà, nhất là tại khu vực nông thôn và các vùng sản xuất nông nghiệp quy mô lớn.

Đại diện ngành nông nghiệp địa phương cũng cho rằng nhu cầu ứng dụng điện mặt trời trong nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là nuôi tôm công nghệ cao, đang rất lớn. Việc kết hợp điện mặt trời với hoạt động nuôi trồng thủy sản không chỉ góp phần giảm chi phí sản xuất mà còn nâng cao khả năng cạnh tranh của sản phẩm trong bối cảnh yêu cầu về phát triển xanh ngày càng được chú trọng trên thị trường quốc tế. Tuy nhiên, để mô hình này được nhân rộng, người dân cần được hỗ trợ đầy đủ về thông tin, chính sách và quy trình thực hiện.

Theo kế hoạch của tỉnh, đến năm 2030, khoảng 10% hộ gia đình và 10% cơ quan trên địa bàn sẽ được khuyến khích lắp đặt điện mặt trời mái nhà. Để đạt được mục tiêu này, bên cạnh việc hoàn thiện cơ chế chính sách, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa ngành điện lực, các tổ chức tín dụng, doanh nghiệp cung cấp giải pháp công nghệ và chính quyền địa phương.

Việc tháo gỡ các điểm nghẽn hiện nay không chỉ tạo điều kiện cho điện mặt trời mái nhà phát triển mạnh hơn mà còn góp phần xây dựng hệ thống năng lượng phân tán, tăng khả năng tự chủ nguồn điện và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế xanh tại cực Nam Tổ quốc.

Lan Hương