Nuôi tôm thời số hóa: Nhật ký điện tử mở lối chuyển đổi số trong quản lý ao nuôi

[Người Nuôi Tôm] – Từ những cuốn sổ ghi chép thủ công, các hộ nuôi tôm tại Hợp tác xã Hoà Nghĩa (phường Khánh Hòa, TP. Cần Thơ) đang từng bước chuyển sang quản lý vụ nuôi bằng nền tảng số. Việc thí điểm ứng dụng phần mềm Nhật ký điện tử không chỉ giúp người nuôi theo dõi sản xuất hiệu quả hơn mà còn tạo nền tảng quan trọng cho truy xuất nguồn gốc, nâng cao tính minh bạch và hướng đến phát triển thủy sản bền vững.

 Nhật ký điện tử mở lối chuyển đổi số trong quản lý ao nuôi (Ảnh minh họa do AI tạo)

 

Từ sổ tay truyền thống đến quản lý ao nuôi bằng công nghệ

Gắn bó hàng chục năm với nghề nuôi thủy sản, ông Tăng Văn Xúa, thành viên Hợp tác xã Hoà Nghĩa, khu vực Cảng Buối, được biết đến là một trong những người tiên phong trong việc ứng dụng công nghệ cao vào nuôi tôm, mạnh dạn đưa khoa học kỹ thuật vào quá trình sản xuất.

Tuy nhiên, dù đã áp dụng nhiều giải pháp hiện đại trong nuôi tôm, công tác quản lý vụ nuôi của ông trước đây vẫn chủ yếu dựa trên phương pháp ghi chép thủ công bằng sổ nhật ký. Mọi thông tin từ lượng thức ăn sử dụng, thời gian cho ăn, thuốc, vật tư đầu vào đến các thông số trong quá trình nuôi đều được cập nhật bằng tay.

Ông Xúa cho biết, việc ghi chép bằng sổ sách giúp người nuôi chủ động theo dõi quá trình chăm sóc tôm, nhưng trong thực tế đôi khi vẫn xảy ra tình trạng quên cập nhật hoặc phải ghi bổ sung sau vài ngày.

“Trước giờ tôi thường ghi chép trong sổ nhật ký, từ lượng thức ăn theo từng ngày đến các thông tin trong quá trình nuôi đều ghi bằng tay để dễ quản lý. Tuy nhiên, khi tiếp cận với phần mềm quản lý, tôi thấy cách làm này khá thuận tiện. Có tài khoản đăng nhập riêng, các thông tin về thức ăn, thuốc men hay chăm sóc tôm đều được cập nhật trên hệ thống. Chỉ cần thao tác trên điện thoại là có thể kiểm tra ngay, hạn chế thất thoát thông tin”, ông Xúa chia sẻ.

Sự xuất hiện của phần mềm Nhật ký điện tử đang mở ra một phương thức quản lý mới, giúp người nuôi giảm sự phụ thuộc vào giấy tờ truyền thống, đồng thời nâng cao tính chính xác trong việc lưu trữ dữ liệu sản xuất.

 

Số hóa dữ liệu, nâng cao hiệu quả quản lý vùng nuôi

Nhằm thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực thủy sản, phường Khánh Hòa đã triển khai thí điểm ứng dụng Nhật ký điện tử tại Hợp tác xã Hoà Nghĩa với tổng diện tích nuôi khoảng 90 ha và có 26 thành viên tham gia.

Phường Khánh Hòa đã triển khai thí điểm ứng dụng Nhật ký điện tử tại Hợp tác xã Hoà Nghĩa với tổng diện tích nuôi khoảng 90 ha và có 26 thành viên tham gia

 

Trước đây, các hộ nuôi trong hợp tác xã thường tự quản lý thông tin vụ nuôi bằng hình thức ghi chép thủ công. Các dữ liệu như thời gian thả giống, lượng thức ăn, chi phí đầu tư, vật tư sử dụng, tình trạng ao nuôi… được lưu giữ riêng lẻ theo từng hộ. Điều này khiến việc tổng hợp, kiểm tra và đánh giá hiệu quả sản xuất gặp nhiều khó khăn.

Với phần mềm Nhật ký điện tử, toàn bộ thông tin được nhập trực tiếp vào hệ thống thông qua tài khoản riêng được cấp cho từng người dùng. Dữ liệu được lưu trữ tập trung, giúp người nuôi và đơn vị quản lý dễ dàng theo dõi quá trình sản xuất, đồng thời giảm nguy cơ sai sót hoặc thất lạc thông tin.

Theo các thành viên Hợp tác xã Hoà Nghĩa, trước đây việc ghi nhật ký nuôi đôi khi phụ thuộc vào trí nhớ của người nuôi. Có những ngày bận rộn, người nuôi có thể quên cập nhật và phải ghi lại sau đó. Khi sử dụng phần mềm, thông tin được cập nhật ngay trong quá trình sản xuất nên thuận tiện hơn rất nhiều.

Không chỉ hỗ trợ từng hộ nuôi, hệ thống còn giúp ban lãnh đạo hợp tác xã quản lý hiệu quả hơn toàn bộ vùng nuôi. Giám đốc hợp tác xã có thể cập nhật các thông tin liên quan đến tình hình sản xuất, giá cả thị trường, các khuyến cáo kỹ thuật, từ đó giúp thành viên nhanh chóng nắm bắt thông tin và đưa ra quyết định phù hợp.

Theo đại diện Hợp tác xã Hoàng Nghĩa, việc có thêm ứng dụng quản lý trên điện thoại giúp quá trình chia sẻ thông tin giữa các thành viên trở nên thuận lợi hơn. Những kiến thức mới từ các hội thảo, hội chợ hoặc hoạt động chuyên môn cũng có thể được cập nhật nhanh chóng để các thành viên cùng tham khảo.

 

Nền tảng truy xuất nguồn gốc, hướng đến sản xuất bền vững

Một trong những giá trị quan trọng của việc ứng dụng Nhật ký điện tử là tạo cơ sở dữ liệu phục vụ truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Đây được xem là yêu cầu ngày càng quan trọng khi thị trường, đặc biệt là các thị trường xuất khẩu, ngày càng đặt ra những tiêu chuẩn cao về tính minh bạch trong quy trình sản xuất.

Theo lãnh đạo phường Khánh Hòa, trước khi áp dụng chuyển đổi số, việc ghi chép thủ công khiến dữ liệu phục vụ truy xuất nguồn gốc chưa thực sự đồng bộ, khó đảm bảo đầy đủ tính pháp lý khi cần kiểm tra, đối chiếu. Với hệ thống Nhật ký điện tử, sau khi kết thúc vụ nuôi, các thông tin liên quan đến quá trình sản xuất có thể được tra cứu thông qua mã QR. Người dùng có thể kiểm tra dữ liệu về từng ao nuôi, từng hộ sản xuất, từ đó xác định rõ nguồn gốc sản phẩm cũng như quá trình hình thành sản phẩm trước khi đưa ra thị trường.

Nhật ký điện tử giúp xác định rõ nguồn gốc sản phẩm cũng như quá trình hình thành sản phẩm trước khi đưa ra thị trường

 

Đại diện Hợp tác xã Hòa Nghĩa cho biết, việc sử dụng phần mềm giúp nâng cao độ tin cậy của dữ liệu sản xuất. Khi cần truy xuất nguồn gốc, chỉ cần quét mã QR là có thể kiểm tra toàn bộ thông tin liên quan đến ao nuôi và hộ nuôi, góp phần tăng tính minh bạch cũng như giá trị pháp lý của dữ liệu.

Bên cạnh việc hỗ trợ người nuôi và doanh nghiệp, hệ thống còn cung cấp nguồn dữ liệu quan trọng cho cơ quan quản lý trong việc theo dõi tình hình sản xuất, đánh giá hiệu quả vùng nuôi và xây dựng các giải pháp phát triển phù hợp.

Từ những cuốn sổ tay quen thuộc đến chiếc điện thoại thông minh, sự thay đổi trong phương thức quản lý tuy nhỏ nhưng đang tạo ra bước chuyển mới đối với người nuôi thủy sản tại Khánh Hòa. Việc thí điểm ứng dụng Nhật ký điện tử trên diện tích khoảng 90 ha tại Hợp tác xã Hoà Nghĩa không chỉ là giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý sản xuất mà còn là bước đi cụ thể trong thực hiện chuyển đổi số theo định hướng của Nghị quyết số 57.

Trong bối cảnh ngành thủy sản đang hướng tới sản xuất an toàn, minh bạch và bền vững, việc xây dựng cơ sở dữ liệu vùng nuôi được xem là nền tảng quan trọng để nâng cao giá trị sản phẩm, mở rộng cơ hội tiếp cận các thị trường lớn. Từ những bước thử nghiệm ban đầu, mô hình Nhật ký điện tử tại Hợp tác xã Hoà Nghĩa đang cho thấy hiệu quả của việc kết hợp giữa kinh nghiệm sản xuất truyền thống với công nghệ hiện đại, góp phần đưa nghề nuôi tôm tại phường Khánh Hòa từng bước phát triển theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại và bền vững hơn.

Lan Hương