[Người Nuôi Tôm] – Với 418.000 ha nuôi tôm và mục tiêu sản lượng đạt 587 nghìn tấn trong năm 2026, Cà Mau đang tăng cường kiểm soát chặt chẽ chất lượng con giống từ khâu sản xuất, ương dưỡng đến vận chuyển, kinh doanh. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm hạn chế nguy cơ dịch bệnh, bảo vệ hiệu quả sản xuất và hướng ngành tôm Cà Mau phát triển bền vững.

Cà Mau siết chặt kiểm soát tôm giống, giảm rủi ro dịch bệnh từ đầu vụ nuôi

 

Chất lượng con giống đang trở thành một trong những vấn đề được ngành nông nghiệp Cà Mau đặc biệt quan tâm khi diện tích tôm nuôi bị thiệt hại có xu hướng gia tăng. Trong 6 tháng đầu năm 2026, diện tích nuôi thủy sản bị thiệt hại tại Cà Mau lên tới 4.751,57 ha, tăng 2.659,57 ha so với cùng kỳ.

 

Kiểm soát nguồn giống ngay từ cơ sở sản xuất

Thực tế sản xuất cho thấy, nếu tôm giống mang mầm bệnh hoặc có sức khỏe yếu, người nuôi có thể phải đối mặt với thiệt hại lớn dù đã đầu tư bài bản cho ao nuôi và hệ thống xử lý nước. Ông Nguyễn Văn Ơn, xã Định Thành, từng gặp tình trạng tôm nuôi gần 2 tháng nhưng chậm phát triển, sau đó chết hàng loạt. Không chỉ mất nguồn thu, gia đình ông còn phải bỏ thêm chi phí cải tạo vuông nuôi trước khi thả nuôi trở lại.

Từ kinh nghiệm này, ông Ơn cho biết sẽ ưu tiên lựa chọn con giống tại những cơ sở sản xuất uy tín, thay vì mua tôm giống ương vèo không rõ chất lượng như trước.

Trước nguy cơ dịch bệnh từ nguồn giống đầu vào, Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Cà Mau thường xuyên tổ chức lấy mẫu nước, mẫu tôm giống tại các cơ sở sản xuất và ương dưỡng để kiểm tra. Hoạt động giám sát tôm giống vận chuyển từ ngoài tỉnh vào địa bàn cũng được phối hợp thực hiện cùng các lực lượng chức năng.

Theo Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Cà Mau, việc kiểm tra đồng thời tại cơ sở sản xuất và các tuyến vận chuyển nhằm kiểm soát nguồn giống trước khi đến tay người nuôi, qua đó giảm nguy cơ đưa mầm bệnh vào vùng sản xuất.

Ngành nông nghiệp tỉnh cũng vận động doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh và ương dưỡng nâng cấp trang thiết bị, cải thiện điều kiện sản xuất. Những lô tôm giống phát hiện mang mầm bệnh đốm trắng, đầu vàng, hoại tử gan tụy hoặc các bệnh có nguy cơ lây lan thành dịch phải được chủ động tiêu hủy.

Các cơ sở kinh doanh được khuyến khích liên kết với doanh nghiệp sản xuất giống uy tín. Tôm giống sau khi nhập về phải được thuần dưỡng tại cơ sở trên địa bàn ít nhất 2 ngày để theo dõi sức khỏe, tỷ lệ sống và chỉ được đưa ra thị trường khi tôm đạt kích cỡ P12-P15.

 

Nâng tỷ lệ tôm giống chất lượng cao

Cà Mau hiện là một trong những địa phương có quy mô sản xuất tôm giống lớn nhất trong khu vực. Toàn tỉnh có 576 cơ sở sản xuất, ương dưỡng tôm sú và tôm thẻ chân trắng, với tổng công suất khoảng 67 tỷ con giống mỗi năm. Ngoài ra, địa phương còn có 31 cơ sở sản xuất tôm càng xanh giống.

Tôm giống đạt chất lượng cao góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất cho cả vụ nuôi 

 

Thông qua hoạt động kiểm tra, lấy mẫu và hỗ trợ xây dựng khu sản xuất theo hướng đạt chuẩn, chất lượng tôm giống trên địa bàn từng bước được cải thiện. Hiện tỷ lệ tôm giống chất lượng cao của tỉnh đạt trên 70%, vừa phục vụ nhu cầu sản xuất tại địa phương, vừa cung ứng cho nhiều tỉnh, thành khác.

Theo thống kê của ngành nông nghiệp, Cà Mau hiện có 17 cơ sở sản xuất, ương dưỡng tôm giống được công nhận an toàn dịch bệnh. Nhiều doanh nghiệp quy mô lớn đã tham gia sản xuất tôm giống chất lượng cao, góp phần nâng năng lực cung ứng và kiểm soát chất lượng đầu vào cho ngành tôm.

Không chỉ giám sát tôm giống thương phẩm, ngành chức năng tỉnh còn chú trọng quản lý tôm thẻ chân trắng bố mẹ nhập khẩu. Việc kiểm soát nguồn tôm bố mẹ được kỳ vọng góp phần bảo đảm nguồn gen phục vụ hoạt động sản xuất giống trong tỉnh.

 

Người nuôi cần chủ động sàng lọc con giống

Cùng với trách nhiệm của cơ quan quản lý và cơ sở sản xuất, việc lựa chọn tôm giống của người nuôi được xem là “hàng rào” quan trọng để hạn chế rủi ro dịch bệnh. Nếu tôm giống mang sẵn mầm bệnh nhưng không được kiểm tra, sàng lọc trước khi thả, nguy cơ thiệt hại vẫn rất lớn. Do đó, ngành chuyên môn khuyến cáo người nuôi chỉ lựa chọn tôm giống đã qua kiểm dịch, có nguồn gốc rõ ràng và bảo đảm các tiêu chuẩn chất lượng.

Việc thả giống cũng cần tuân thủ khung lịch thời vụ và quy trình kỹ thuật. Người nuôi được khuyến nghị ký hợp đồng cung cấp giống cụ thể với đơn vị cung ứng nhằm xác định rõ trách nhiệm của các bên; đồng thời kiểm tra hồ sơ, chứng từ và giấy chứng nhận kiểm dịch trước khi nhận giống.

Trong hành trình nâng cao giá trị ngành tôm, việc kiểm soát chất lượng con giống ngay từ đầu chuỗi sản xuất không chỉ giúp giảm thiệt hại cho người nuôi mà còn tạo nền tảng xây dựng vùng nuôi an toàn, ổn định nguồn nguyên liệu và nâng cao sức cạnh tranh của ngành thủy sản Cà Mau trên thị trường.

Lan Hương