Chất lượng tôm giống và phương pháp thả tôm giống là yếu tố ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng tôm thương phẩm, để chọn được tôm giống có chất lượng và thả đúng kỹ thuật, người nuôi cần tiến hành trình tự theo các bước như sau:

A. Tôm giống:

I. Kiểm tra bằng phương pháp PCR:

Tôm post thẻ chân trắng P12 phải được xét nghiệm bằng phương pháp PCR các bệnh như: bệnh đốm trắng (WSSV) bệnh gan tụy (EHPND); bệnh vi bào tử trùng (EHP) tại Phòng xét nghiệm Chi cục Chăn nuôi Thú y Ninh Thuận.

II. Kiểm tra sức đề kháng:

1. Sốc bằng formaline: pha dung dịch formaline nồng độ 150-200ppm vào thau nhựa sau đó cho 50- 100 con tôm giống P12 vào; sau 2h, nếu tỉ lệ sống tôm đạt lớn hơn 90% là tôm khỏe.

2. Sốc độ mặn: cho vào ca nhựa 2 lít nước hồ nuôi từ 50- 100 con tôm giống P12 sau đó hạ độ mặn xuống tới mức 5%; sau 30 phút, nếu tỉ lệ sống đạt 80% trở lên là tôm khỏe .

3. Sốc độ nhiệt độ: cho vào ca nhựa 2 lít nước hồ nuôi từ 50-100 con tôm giống P12 sau đó hạ xuống 15oC trong thời gian 30 phút nếu tỉ lệ sống đạt 80% trở lên là tôm khỏe .

III. Kiểm tra bằng phương lâm sàng:

1. Kiểm tra kích cỡ: tôm có kích cỡ đồng đều, chênh lệch không vượt quá 10%, chiều dài >12mm. Màu sắc tôm tươi sáng, màu xám trắng, đầu thân cân đối, đuôi tôm xòe. Dùng tay gõ nhẹ vào thành dụng cụ chứa tôm, nếu tôm phản ứng nhanh thì tôm khỏe. Tôm yếu ẽ bơi lờ đờ, phản ứng chậm và bơi lội không định hướng. Có thể cho tôm giống vào thau dùng tay khuấy đều, tôm khỏe thường bơi ngược dòng hoặc bám xung quanh thành thau, tôm yếu thường tụ lại ở giữa.

2. Kiểm tra bằng kính hiển vi hoặc kính lúp:

a. Kiểm tra nguyên sinh động vật:

– Lấy 15- 20 con tôm giống cho lên lam kính hiển vi:

+ Kiểm tra 2 cuống mắt, mang, chân bơi, chân bò, đuôi, không được có ký sinh trùng.

+ Quan sát bề mắt lớp vỏ tôm không được bị tổn thương hoặc bị đốm đen.

b. Kiểm tra đường ruột và gan tụy:

– Quan sát tôm trên kính hiển vi điện từ tại đốt bụng thứ 6 gần đuôi nhìn thấy tỉ lệ cơ đạt 4 phần đường ruột đạt 1 phần: tỉ lệ : 4/1 tôm giống khỏe.

– Quan sát gan: gan tôm giống khỏe có màu đen hoặc nâu, kết cấu chặt chẽ đồng màu đều trên các cá thể tôm giống khỏe.

– Tính tỷ lệ cơ/ruột nhằm biết được khả năng tăng trưởng của tôm có tốt hay không.

* Lấy mẫu tôm quan sát trên kính hiển vi.

– Quan sát tổng số răng/chủy (có từ 4-6 răng là được) tương đương với Postlarvae từ 14 – 20 ngày tuổi.

– Quan sát đường kính ruột và đường kính cơ của đốt bụng thứ 6.

– Tính tỷ lệ cơ ruột = b/a.

* Kết quả: Tỉ lệ b/a tương đương 4/1 là tốt (tôm khỏe mạnh tăng trưởng nhanh).

B. Phương pháp thả giống:

Chuẩn bị một số thau lớn khoảng 20 lít và máy sục khí. Đổ bao tôm vào thau khoảng 10.000 con/thau và sục khí. Cho thêm nước ao nuôi vào thau từng ít một để tôm thích nghi dần khoảng 50%. Sau khoảng 15 – 30 phút nghiêng thau để tôm bơi ra từ từ. Một số dấu hiệu để nhận biết tôm khỏe là thích nghi với môi trường nước khi thuần tôm trong thau, không có hoặc ít tôm chết. Tôm bơi lội linh hoạt, bám vào thành thau. Tôm khỏe sau khi thả trong ao sẽ bám đáy, không kéo đàn, hoặc không bời nổi trên mặt nước ao./.

Trương Kim Thảo- Trạm KDTS An Hải