Sức mua tăng ở các thị trường lớn

Theo số liệu mới công bố từ Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản (VASEP), xuất khẩu tôm trong quý I có những tín hiệu tích cực khi tăng trưởng 15% so với cùng kỳ năm ngoái lên 691 triệu USD.

Trong đó riêng xuất khẩu tôm sang Trung Quốc tăng gấp 2,5 lần so với cùng kỳ và Mỹ cũng ghi nhận mức tăng 15%. Đây được xem là hai thị trường tiêu thụ lớn nhất và có sức hút lớn đối với ngành tôm Việt Nam trong quý I.

Đối với Trung Quốc, VASEP cho biết nhu cầu nhập khẩu tôm của thị trường này trong những tháng đầu năm nay khá cao.

Cụ thể, Trung Quốc tăng mạnh nhập khẩu tôm trong tháng 1 để đáp ứng nhu cầu Tết Nguyên đán, lượng nhập khẩu từ Ecuador – nguồn cung tôm lớn nhất của Trung Quốc, giảm và tăng nhập khẩu tôm từ Việt Nam. Theo số liệu Hải quan Trung Quốc, tháng 2, tôm Việt vào Trung Quốc tăng 22% về khối lượng và tăng 3% về giá trị so với cùng kỳ năm 2023, trong khi Ecuador giảm 24% về khối lượng và giảm 35% về giá trị so với cùng kỳ.

Tại thị trường này, tôm Việt Nam phải cạnh tranh về giá so với các nguồn cung đối thủ tuy nhiên nhiều nhà mua hàng ở Trung Quốc đánh giá tôm Việt Nam có chất lượng cao hơn Ecuador, Ấn Độ nên đã chấp nhận mức giá cao hơn.

Năm 2023, Trung Quốc nhập khẩu 1 triệu tấn tôm, cho thấy dung lượng lớn của thị trường gần này. Doanh nghiệp Việt cũng có chiến lược tập trung bán vào Trung Quốc những mặt hàng tôm mà các nước cung ứng tôm khác không thể đáp ứng.

Trao đổi với báo chí, ông Hồ Quốc Lực, Chủ tịch HĐQT CTCP Thực phẩm Sao Ta (mã: FMC), cho biết Trung Quốc là thị trường tiềm năng nằm trong chiến lược của công ty.

Ông cho hay lượng tiêu thụ tôm của Trung Quốc rất lớn, thậm chí hơn cả Mỹ và Châu Âu. Trong năm 2023, ước tính nước này nhập khẩu lượng tôm khổng lồ lên tới 1 triệu tấn, chủ yếu là để chế biến, tiêu thụ trong nước, xuất khẩu gần như không đáng kể.

Ông phân tích, hiện tại đa phần tôm xuất khẩu sang Trung Quốc là tôm sú  vì loại tôm này luộc lên có màu đỏ đậm hơn nhiều so với tôm thẻ, phù hợp với thị hiếu người Trung Quốc. Họ cho rằng tôm càng đỏ thì chứng tỏ lúc chế biến tôm ở trạng thái tươi nhất. Tuy nhiên, tôm sú ở Việt Nam chỉ tập trung nhiều ở Bạc Liêu, Cà Mau.

Do đó, với tôm thẻ để chinh phục được thị trường này cần đảm bảo yếu tố tôm luộc lên có màu đỏ đậm và phải thật tươi.

“Tôm thẻ của chúng tôi nuôi ở vùng nước màu tối nên tạo ra được sắc màu đỏ đậm khi luộc. Ngoài ra, nhà máy chế biến nằm ngay cạnh vùng nuôi nên có thể đảm bảo việc chế biến tôm ở trạng thái tươi nhất, có thể luộc tại chỗ. Đây là lợi thế cạnh tranh của chúng tôi so với các doanh nghiệp khác”, ông Lực nói.

Còn vớithị trường Mỹ, VASEP cho biết giá trung bình xuất khẩu tôm Việt Nam sang thị trường sau khi chạm đáy vào tháng 11/2023, đã có xu hướng tăng trong những tháng đầu năm nay.

Hiệp hội này cũng dự báo doanh số bán thủy sản tươi sống và đông lạnh của Mỹ sẽ ổn định trong năm 2024, sau khi gặp nhiều khó khăn trong năm 2023 do lạm phát, người dân thắt chặt chi tiêu.

Những ưu thế của tôm Việt

So với một số nguồn cung tôm chính tại Mỹ là Ấn Độ, Ecuador, Trung Quốc thì Việt Nam được đánh giá có triển vọng hơn, nhất là khi quan hệ ngoại giao Việt Nam – Mỹ tốt đẹp, mở ra nhiều cơ hội cho hàng hóa Việt Nam sang Mỹ. Mỹ cũng đang có chính sách tăng cường mua hàng từ các nước, giảm phụ thuộc quá nhiều vào hàng Trung Quốc.

Ngoài ra, ngành tôm đang đón nhận những tín hiệu tích cực khi các đối thủ lớn như Ấn Độ và Ecuador đang bị cảnh báo về kháng sinh, phụ gia vượt mức cho phép và vấn đề lao động.

Ngày 27/3, Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) cho biết tổng cộng 43 lô tôm Ecuador đã bị từ chối trong 2 tháng đầu năm nay, chủ yếu do hàm lượng sulfite vượt mức cho phép.

Trong số 43 container bị từ chối từ Ecuador, có 34 container là do sử dụng quá nhiều phụ gia thực phẩm. Đồng thời, những trường hợp bị từ chối còn lại được cho là do hồ sơ không thống nhất, “nitơ cơ bản dễ bay hơi” quá mức hoặc bệnh động vật.

Điều này khiến cho nguồn cung từ Ecuador tại Trung Quốc giảm, tạo ra dư địa cho tôm chân trắng của Việt Nam.

Trang Undercurrent News dẫn số liệu từ hải quan Ecuador cho biết lượng tôm nước này xuất khẩu sang Trung Quốc giảm 21% trong tháng 2 xuống 46.694 tấn. Kim ngạch cũng giảm 32% xuống 212 triệu USD.

Đối với Ấn Độ, một công ty bị cáo buộc liên quan đến các tài liệu giả mạo, cố tình vận chuyển tôm dương tính với kháng sinh sang Mỹ và ngược đãi công nhân.

Bên cạnh những tín hiệu tích cực từ hoạt động xuất khẩu, giá tôm nguyên liệu cũng đang có dấu hiệu khởi sắc. Giá tôm chân trắng và tôm sú nguyên liệu của Việt Nam kể từ tháng 1 năm nay có xu hướng tăng dần mặc dù vẫn chưa phục hồi trở lại mức giá của cùng kỳ năm ngoái.

Theo dữ liệu từ Wichart, giá tôm thẻ chân trắng trung bình tính đến ngày 9/4 khoảng 104.000 đồng/kg, mức cao nhất trong 11 tháng qua. Giá tôm sú khoảng 225.000 đồng/kg, tăng 48% so với mức đáy thiết lập hồi tháng 10/2023.

Diễn biến giá tôm thẻ chân trắng nguyên liệu trong hai năm qua (Nguồn: Wichart)

“Kết quả hoạt động ngành tôm ở quý I có tín hiệu lạc quan, kim ngạch xuất khẩu tăng 20% so cùng kỳ năm ngoái, tuy nhiên, tín hiệu này chưa nói lên mức độ lạc quan trong bối cảnh chung đầy bất trắc”, ông Lực nhận định.

Trang Mai

Nguồn: doanhnhanvn.vn