[Người Nuôi Tôm] – Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) cấp xã sẽ được giao thêm 07 nhiệm vụ, thẩm quyền mới, tạo điều kiện để chính quyền cơ sở chủ động, linh hoạt hơn trong công tác quản lý thủy sản tại địa phương.

Thực hiện Luật Thủy sản và các văn bản hướng dẫn thi hành, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Thông tư số 10/2025/TT-BNNMT nhằm phân quyền, phân cấp, phân định rõ thẩm quyền quản lý nhà nước trong lĩnh vực thủy sản và kiểm ngư.

Giao khu vực biển cho cá nhân nuôi trồng thủy sản

Một trong những điểm mới quan trọng là Chủ tịch UBND cấp xã có thẩm quyền giao khu vực biển cho cá nhân Việt Nam có hồ sơ đăng ký trong các trường hợp: phải chuyển đổi từ nghề khai thác ven bờ sang nuôi trồng thủy sản theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, hoặc cá nhân thường trú tại địa phương mà nguồn sống chủ yếu dựa vào nuôi trồng thủy sản. Quy định này góp phần tạo sinh kế bền vững cho ngư dân, khuyến khích chuyển đổi nghề, đồng thời giảm áp lực khai thác ven bờ.

 

Công nhận và giao quyền quản lý bảo vệ nguồn lợi thủy sản

Chủ tịch UBND cấp xã được trao quyền công nhận và giao quyền quản lý trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản cho tổ chức cộng đồng tại địa bàn quản lý. Trình tự, thủ tục gồm nhiều bước cụ thể, từ tiếp nhận hồ sơ đến công khai phương án bảo vệ, thẩm định, kiểm tra thực tế và ra quyết định.

Hồ sơ phải đảm bảo đầy đủ các thành phần: đơn đề nghị, phương án bảo vệ và khai thác nguồn lợi, quy chế hoạt động, biên bản họp tổ chức cộng đồng… Việc giải quyết hồ sơ được quy định chặt chẽ về thời hạn: trả lời ngay khi nộp trực tiếp, hoặc trong vòng 01 ngày qua mạng/bưu chính; thẩm định trong 30 ngày và ra quyết định trong 03 ngày sau khi có kết quả trình.

Quy định này thể hiện rõ vai trò của cộng đồng trong công tác bảo vệ nguồn lợi thủy sản, đồng thời tăng tính minh bạch, dân chủ trong quản lý tại cơ sở.

 

Sửa đổi, bổ sung quyết định công nhận và giao quyền quản lý

Trong quá trình hoạt động, các tổ chức cộng đồng có thể phát sinh nhu cầu sửa đổi, bổ sung nội dung quyết định công nhận và giao quyền quản lý. UBND cấp xã có trách nhiệm tiếp nhận, thẩm định và quyết định trong các trường hợp: đổi tên tổ chức, thay đổi người đại diện, sửa đổi quy chế hoạt động, bổ sung phương án bảo vệ và khai thác, điều chỉnh vị trí, ranh giới khu vực quản lý.

Quy trình xử lý được quy định chi tiết với thời hạn cụ thể: từ tiếp nhận hồ sơ, trả lời tính hợp lệ trong 01 ngày, thẩm định trong 05 đến 30 ngày tùy trường hợp, và ra quyết định trong vòng 03 ngày. Nếu không chấp thuận, UBND cấp xã phải trả lời bằng văn bản, nêu rõ lý do. Đây là cơ chế nhằm đảm bảo tổ chức cộng đồng hoạt động đúng pháp luật, phù hợp với thực tiễn quản lý nguồn lợi thủy sản tại địa phương.

 

 Công bố mở, đóng cảng cá loại III

Theo Luật Thủy sản và các nghị định liên quan, Chủ tịch UBND cấp xã có thẩm quyền công bố mở hoặc đóng cảng cá loại III.

Đối với việc mở cảng cá: tổ chức quản lý cảng cá phải nộp hồ sơ gồm đơn đề nghị, văn bản thành lập, giấy tờ chứng minh quyền sử dụng vùng đất/vùng nước, biên bản nghiệm thu công trình và thông báo về luồng cảng. Trong vòng 06 ngày làm việc, UBND cấp xã xem xét, khảo sát thực tế (nếu cần) và ra quyết định công bố mở cảng. Sau đó, trong 02 ngày, thông tin phải được công khai trên phương tiện thông tin đại chúng.

Đối với việc đóng cảng cá: cơ quan đã công bố mở cảng cũng có thẩm quyền công bố đóng khi xuất hiện các trường hợp theo quy định của pháp luật, đồng thời thu hồi quyết định công bố trước đó.

Quy định này giúp chính quyền cơ sở linh hoạt hơn trong quản lý hoạt động cảng cá, đảm bảo phù hợp với điều kiện thực tế và yêu cầu khai thác, nuôi trồng thủy sản tại địa phương.

 

Phối hợp xử lý loài thủy sản nguy cấp, quý, hiếm

UBND cấp xã được giao trách nhiệm phối hợp với cơ quan quản lý nhà nước về thủy sản cấp tỉnh trong việc xử lý các loài thủy sản nguy cấp, quý, hiếm bị chết. Việc xử lý phải tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường, thú y, kiểm dịch động thực vật và có thể phục vụ mục đích nghiên cứu, tuyên truyền, giáo dục. Quy định này vừa đảm bảo bảo tồn đa dạng sinh học, vừa nâng cao ý thức cộng đồng trong việc bảo vệ nguồn lợi quý hiếm.

 

Thẩm định đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ

Một trong những nhiệm vụ quan trọng khác của Chủ tịch UBND cấp xã là thẩm định đối tượng được hỗ trợ chính sách theo Nghị định số 67/2014/NĐ-CP về một số chính sách phát triển thủy sản (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 17/2018/NĐ-CP). Việc phân quyền này giúp đảm bảo chính sách hỗ trợ đến đúng đối tượng, đúng mục tiêu, đồng thời phát huy vai trò giám sát trực tiếp của chính quyền cơ sở.

 

Tham gia quản lý Quỹ hỗ trợ phát triển nghề cá

Đặc biệt, Chủ tịch UBND đặc khu còn thực hiện vai trò Ủy viên Hội đồng quản lý Quỹ hỗ trợ phát triển nghề cá Khánh Hòa theo quy định tại Nghị định số 11/2023/NĐ-CP. Đây là bước đi quan trọng nhằm gắn kết chính quyền địa phương với hoạt động hỗ trợ phát triển nghề cá, thúc đẩy sinh kế bền vững cho ngư dân.

Việc giao thêm 07 nhiệm vụ, thẩm quyền mới cho Chủ tịch UBND cấp xã trong lĩnh vực thủy sản và kiểm ngư mang nhiều ý nghĩa quan trọng:

Tăng cường quản lý tại cơ sở: Chính quyền xã là nơi gần dân nhất, nắm rõ tình hình thực tiễn, do đó có thể xử lý nhanh chóng, kịp thời và phù hợp.

Phát huy vai trò cộng đồng: Việc công nhận, giao quyền quản lý cho tổ chức cộng đồng tạo điều kiện để người dân tham gia trực tiếp vào bảo vệ nguồn lợi thủy sản.

Đảm bảo minh bạch, hiệu quả: Quy trình, thủ tục được quy định rõ ràng, thời hạn cụ thể, hạn chế tình trạng chậm trễ, thiếu minh bạch trong giải quyết thủ tục hành chính.

Hỗ trợ phát triển bền vững: Từ giao khu vực biển, công bố cảng cá, đến xử lý loài nguy cấp, tất cả đều hướng đến mục tiêu phát triển thủy sản bền vững, hài hòa giữa khai thác và bảo vệ.

Có thể thấy, việc phân quyền, phân cấp cho chính quyền cấp xã không chỉ tăng tính chủ động, linh hoạt trong quản lý thủy sản, mà còn góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, hướng đến phát triển ngành thủy sản hiện đại, bền vững.

Xem thông tin chi tiết và đầy đủ về Sổ tay tại đây.

Cẩm Anh