[Tạp chí Người Nuôi Tôm] – Nghiên cứu được thực hiện bởi TS Phan Thị Anh Đào (Trung tâm Phát triển Khoa học và Công nghệ Trẻ) nhằm khai thác thành phần dịch chiết từ rau răm để thay thế chất phụ gia hóa học trong ứng dụng bảo quản nguyên liệu tôm thẻ chân trắng, giúp kéo dài thời gian bảo quản, đảm bảo an toàn thực phẩm.

Cây rau răm (Ảnh minh họa: ST)

 

Theo đó, nhóm nghiên cứu của TS Phan Thị Anh Đào đã điều chế 40 mẫu cao từ 10 loại rau gia vị bằng 2 dung môi nước và ethanol (EtOH). Sàng lọc hoạt tính kháng oxy hóa và ức chế enzym tyrosinase của 40 mẫu cao đã tìm ra được 5 mẫu cao (rau răm, diếp cá, ngải cứu, tía tô, húng lủi) thể hiện hoạt tính mạnh trên các mô hình thử. Trong đó, mẫu cao rau răm (E-RR) thể hiện hoạt tính mạnh nhất với giá trị IC₅₀ = 7,54 µg/mL (mô hình thử DPPH), tổng hàm lượng polyphenol là 143,55 mgGAE/g, phần trăm ức chế enzym polyphenoloxidase là hơn 50% tại nồng độ thử 100 µg/mL.

Mẫu cao rau răm được lựa chọn để nghiên cứu bảo quản tôm thẻ chân trắng trong 7 ngày ở 2^oC. Kết quả cho thấy, cao trích ethanol từ rau răm có khả năng hạn chế sự peroxide hóa lipid, hạn chế sự gia tăng giá trị pH. Đặc biệt là khả năng hạn chế sự phát triển của vi sinh vật hiếu khí và ức chế một số vi khuẩn gây hư hỏng thường xuất hiện ở tôm (Pseudomonas aeruginosa và Enterobacteriaceae). Bên cạnh đó, mẫu rau răm thể hiện khả năng giảm sự hình thành điểm biến đen (melanosis) ở tôm trong quá trình bảo quản ở 2^oC.

So sánh với những mẫu tôm bảo quản bằng phụ gia Natri metabisunphit cho thấy, không có sự khác biệt về mặt thống kê trong quá trình bảo quản. Tổng số sinh vật hiếu khí ở mẫu tôm bảo quản bằng dịch chiết rau răm thấp hơn 5 lần so với mẫu đối chứng (không dùng chất bảo quản), đạt TCVN 5289:2006 về yêu cầu vệ sinh của thủy sản đông lạnh. Như vậy, cao ethanol trích từ rau răm có tiềm năng lớn trong ứng dụng bảo quản tôm và có thể thay thế cho phụ gia bảo quản bằng chất hóa học như Natri metabisunphit.

Kết quả nghiên cứu này mở ra tiềm năng trong việc sử dụng cao chiết từ rau răm nói riêng và từ các cây gia vị nói chung, thay thế chất phụ gia hóa học trong bảo quản thủy sản và những sản phẩm dễ bị điểm đen do sự hình thành melanosis. Đồng thời mở ra hướng nghiên phát triển các sản phẩm phụ gia tự nhiên thay thế cho phụ gia tổng hợp hiện nay, góp phần đảm bảo an toàn thực phẩm.

Hiện nhóm đang tiếp tục mở rộng nghiên cứu trên các đối tượng rau gia vị, thảo dược khác và khả năng bảo quản của dịch chiết ethanol trên các thực phẩm khác như cá, thịt…

Hương Linh (Tổng hợp)